fot. Grzegorz Tusiewicz
W latach 80. Komitet Redakcyjny Słownika Polskiego Jazzu opracował szczegółową ankietę skierowaną do twórców i wykonawców – tzw. grupy I, obejmującej muzyków. Kwestionariusz miał charakter zarówno dokumentacyjny, jak i refleksyjny: dotyczył drogi artystycznej, wyborów estetycznych, inspiracji oraz osobistego stosunku do muzyki i środowiska jazzowego.
Odpowiedzi Jana Jarczyka, udzielone w tym formularzu, odsłaniają nie tylko jego sposób myślenia o muzyce, lecz także wewnętrzną hierarchię wartości, temperament twórczy i dystans wobec środowiskowych klasyfikacji. Niektóre z nich są zaskakująco osobiste, syntetyczne, a zarazem bardzo znaczące. Oto wybrane fragmenty.
Co zadecydowało o wyborze instrumentu/ów /wrodzone predyspozycje techniczne, fascynacje brzmieniem, inne?
FORTEPIAN – zmuszony przez ojca
PUZON – poczuć się innym (ważnym?)
W jakiej chwili nastąpił „moment twórczy” i w czym się przejawiał /pomysł kompozycji, pierwsza improwizacja, pomysł na zespół, pomysł na brzmienie, inne?
5 lat (1952), umiałem grać "moje"
II. O własnej twórczości i predyspozycjach osobistych:
1. Co fascynuje Cię najbardziej /brzmienie, forma, konstrukcja utworu, rytmika, harmonia, melodyka, frazowanie, osobowość wykonawcy-twórcy, interpretacja/?
1.1. z punktu widzenia twórcy:
FORMA
1.2. z punktu widzenia odbiorcy:
FORMA, EKSPRESJA, BRZMIENIE
2. Co decyduje o wynikach Twojej działalności /świadomy wybór, układy personalne, motywy materialne, czynniki psychofizyczne, inne/?
(zaznaczone: układy personalne, czynniki psychofizyczne)
3. Jakie formy swojej twórczości uważasz za najbardziej wartościowe?
– obecne granie na fortepianie
– pisanie na różne zespoły
4. Którą improwizację /nagranie, płytę, koncerty/ w swym dorobku uważasz za najbardziej wartościowe – dlaczego?
Music for S. part I
– przestałem szukać ze strachem - gram bez względu na reakcję publiczności
5. Którą kompozycję w swym dorobku uważasz za najbardziej wartościową – dlaczego?
Music for S
part I – II
6. Jaki problem warsztatowy sprawia Ci najwięcej kłopotów?
a/ w grze na instrumencie /śpiewie/
warm up
b/ w kompozycji
lack of patient
(brak cierpliwości)
7. Czy Twoja działalność muzyczna łączy się, bądź jest inspirowana przez inne dziedziny sztuki /np. poezja, malarstwo, film, teatr, architektura/?
(zaznaczone: architektura)
Jeśli tak, to w jaki sposób:
FORMA, KONSTRUKCJA,
ŁAD i PORZĄDEK
8. Twoje credo artystyczne. Czy potrafiłbyś je w skrócie sformułować?
NIE
9. Spróbuj określić jaką rolę odgrywa muzyka w Twoim życiu?
To jest to (wszystko)
III. Stosunek do muzyki
10. Czy – Twoim zdaniem – polski jazz jako całość wyróżnia się w jakiś sposób w ogólnym dorobku jazzu światowego?
TAK
Jeśli tak, na jakie jego wartości autonomiczne można by wskazać?
SZALEŃSTWO
11. Kogo z polskich twórców jazzu uważasz za postać najwybitniejszą? Dlaczego?
Namysłowski - Stańko - Komeda
Oryginalne, niepodobne do niczego innego na świecie
12. Kogo z twórców jazzu światowego uważasz za postać najwybitniejszą? Dlaczego?
Każdy który wnosi do muzyki wartości "nieprzemijające" jest wybitny.
Kto był większy: Beethoven czy Brahms?
13. Co dla Ciebie stanowi największą wartość muzyki jazzowej?
improwizacja, kontakty, poczucie
wolności osobistej
Mistrzowie polskiego jazzu w RadioJazz.fm
